Voorbeelden

'Het is nu zestien maanden geleden. Ik dacht dat ik het wel weer aankon. Door deze gebeurtenissen ben ik ineens weer terug bij af. Houdt het dan nooit eens op, gaat het dan nooit echt over?'

Schuldgevoel en zelfverwijt zijn gevoelens die in het rouwproces vaak voorkomen. Er is een verschil tussen schuldig zijn en je schuldig voelen. Schuldgevoelens kunnen veroorzaakt worden door iets wat gebeurd is en door iets wat niet gedaan is. Zelfverwijt, al dan niet terecht, speelt een grote rol.

'Had ik die ochtend maar beter naar haar geluisterd, dan had ik eerder met haar naar de dokter kunnen gaan.'

Elk individueel contact met mensen die verdriet hebben is een momentopname.

'Ik ben heel voorzichtig geworden in de omgang met anderen. Niet met mijn kinderen en naaste familie of vrienden. Maar juist met kennissen, mensen die mij vaag kenden, vreemden. Ik ben altijd op mijn hoede. Ik 'zoom' als het ware in op de ander wanneer ik over hem vertel. Zo gauw ik bespeur dat de ander afhaakt, haak ik ook af.'

Verdriet hebben, huilen, je geen raad weten, gemis, lichamelijke pijn, maar ook psychische pijn, agressie, schuldgevoel en schaamte horen bij een rouwproces.

'Weet u, ik ben zelf al 68. Ik heb kinderen en kleinkinderen. Nu is mijn moeder dood. Ik kan toch niet als een klein kind gaan zitten janken omdat mijn moeder dood is.'

Met verliescommunicatie maken we een vertaalslag tussen de impact van verlies op mensen en organisaties en het doel: verzuimbeperking en verzuimpreventie.